หลักการและเหตุผล

ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุอย่างรวดเร็ว โดยในปี พ.ศ. 2566 มีประชากรผู้สูงอายุคิดเป็นร้อยละ 20.08 และคาดว่าจะเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุอย่างสมบูรณ์ในปี พ.ศ. 2574 และเป็นสังคมผู้สูงอายุระดับสุดยอดในปี พ.ศ. 2584 สถานการณ์ดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงความจำเป็นในการเตรียมความพร้อมของระบบบริการสุขภาพและบุคลากรวิชาชีพให้สามารถรองรับการเปลี่ยนแปลงทางประชากรได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ภายใต้แผนยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี กระทรวงสาธารณสุขได้ส่งเสริมให้โรงพยาบาลทุกแห่งจัดตั้ง “คลินิกผู้สูงอายุ” เพื่อให้บริการด้านสุขภาพแบบองค์รวม โดยเน้นการบูรณาการเทคโนโลยีดิจิทัล นวัตกรรม และการพัฒนาศักยภาพบุคลากรทางสุขภาพอย่างต่อเนื่อง

คณะกายภาพบำบัด มหาวิทยาลัยมหิดล ในฐานะสถาบันอุดมศึกษาชั้นนำด้านวิทยาศาสตร์สุขภาพ มีพันธกิจในการส่งเสริมองค์ความรู้และพัฒนาศักยภาพนักวิชาชีพด้านกายภาพบำบัดและกิจกรรมบำบัด โดยเฉพาะอย่างยิ่งการฟื้นฟูผู้สูงอายุที่มีปัญหาทางระบบประสาท ระบบกระดูกและข้อ รวมถึงภาวะบกพร่องทางการรู้คิด เช่น ความจำลดลง การหลงลืม และความสับสน ซึ่งส่งผลต่อความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันและการมีส่วนร่วมทางสังคม

หน่วยบริการสุขภาพการรู้คิดและการฟื้นฟูในผู้สูงอายุ (Cognitive Health and Rehabilitation (CHeR) within Geriatric Occupational Therapy (OT) Service Unit) ภายใต้การดำเนินงานของนักกิจกรรมบำบัด ได้ให้บริการด้านการตรวจ ประเมิน และคัดกรองสมรรถภาพการรู้คิดและการทำงานของสมอง ควบคู่กับการส่งเสริมทักษะการรู้คิด ความจำ และการวางแผนกิจกรรมดำเนินชีวิต เพื่อสนับสนุนให้ผู้สูงอายุสามารถใช้ชีวิตได้อย่างมีความหมายและเหมาะสมกับบริบทของตนเอง โดยเฉพาะในกลุ่มผู้สูงอายุที่มีภาวะเสี่ยงต่อความบกพร่องทางการรู้คิดเล็กน้อย (Mild Cognitive Impairment: MCI) ซึ่งแม้ยังสามารถดำเนินชีวิตได้เอง แต่อาจพัฒนาไปสู่ภาวะสมองเสื่อม หากไม่ได้รับการดูแลและฟื้นฟูอย่างเหมาะสม

ด้วยเหตุนี้ คณะกายภาพบำบัด มหาวิทยาลัยมหิดล จึงได้จัดโครงการอบรมเชิงปฏิบัติการ การรู้คิดและกิจกรรมการดำเนินชีวิต: เครื่องมือประเมินและกลยุทธ์เพื่อส่งเสริมทักษะการรู้คิดในผู้สูงอายุ ครั้งที่ 1 (Cognitive-Occupation Nexus: Tools and Strategies for Enhancing Cognitive Function in Older Adults) เพื่อส่งเสริมศักยภาพของบุคลากรและนักวิชาชีพด้านสุขภาพ ให้มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับกลไกการทำงานของสมอง การประเมินสมรรถภาพการรู้คิด และการฟื้นฟูศักยภาพสมองในผู้สูงอายุ โดยมุ่งหวังให้ผู้สูงอายุสามารถดำรงชีวิตประจำวันได้อย่างมีประสิทธิภาพ มีคุณภาพชีวิตที่ดี และสามารถมีส่วนร่วมในสังคมอย่างมีคุณค่าเพื่อสุขภาวะที่ดีต่อไป

---

วัตถุประสงค์

• เพื่อเสริมสร้างความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับกลไกการทำงานของสมองและการรู้คิดในผู้สูงอายุ
• เพื่อพัฒนาทักษะในการประเมินและคัดกรองสมรรถภาพการรู้คิดในผู้สูงอายุอย่างมีประสิทธิภาพ
• เพื่อแนะนำเทคนิคและกลยุทธ์ในการส่งเสริมและฟื้นฟูทักษะการรู้คิดและการดำเนินชีวิตของผู้สูงอายุ
• เพื่อส่งเสริมศักยภาพบุคลากรทางสุขภาพและนักวิชาชีพในการออกแบบและดำเนินงานโปรแกรมฟื้นฟูสมองสำหรับผู้สูงอายุในบริบทที่เหมาะสม

---

กลุ่มเป้าหมาย

• นักกิจกรรมบำบัด
• นักกายภาพบำบัด

วันที่จัดอบรม

• วันที่ 3-4 สิงหาคม 2569

สถานที่อบรม

• อบรม ณ คณะกายภาพบำบัด มหาวิทยาลัยมหิดล ศาลายา